Bạn đang tìm hiểu affiliate mà lòng cứ nghi nghi, sợ đây là một dạng đa cấp trá hình, sợ dính vào lừa đảo rồi mất tiền, mất mặt với người thân. Câu hỏi affiliate có lừa đảo không lởn vởn trong đầu mỗi lần bạn lướt thấy ai đó khoe thu nhập khủng. Tôi hiểu cái cảm giác đó, vì tôi cũng từng đứng ở đúng chỗ bạn đang đứng bây giờ.
Tôi là Thịnh. Tôi đang sống bằng nghề affiliate TikTok ở ngách thú cưng. Trong bài này tôi kể thật cho bạn nghe, không tô vẽ, không bán mơ. Để bạn tự có câu trả lời cho riêng mình.
Affiliate có lừa đảo không? Trước tiên phải hiểu affiliate là gì
Nói cho dễ hiểu, affiliate (tiếp thị liên kết) là bạn giới thiệu sản phẩm của người khác. Ai đó bấm vào đường dẫn của bạn rồi mua hàng, bạn được nền tảng trả một khoản hoa hồng. Hết. Đơn giản vậy thôi.
Bạn không phải nhập hàng về nhà. Không phải ôm kho. Không phải đóng gói, không phải cãi nhau với khách về đổi trả. Sàn bán, sàn giao hàng, sàn thu tiền. Bạn chỉ làm đúng một việc: giúp người ta biết tới một món hàng tốt và quyết định mua.
Nghe tới đây nhiều người vẫn gạt đi, bảo “nghe cứ như đa cấp”. Tôi hiểu. Nhưng bạn để ý kỹ một chút sẽ thấy khác hẳn.
Trong affiliate:
- Bạn kiếm tiền từ hoa hồng bán được hàng thật, chứ không phải từ việc lôi kéo người khác đóng tiền vào hệ thống.
- Bạn không phải bỏ tiền mua gói, mua suất, đặt cọc để “được làm”.
- Bạn không ép ai tuyển ai. Tiền của bạn không đến từ tầng dưới, mà đến từ đơn hàng có thật.
Đó là chỗ khác nhau cốt lõi. Đa cấp biến tướng lấy tiền người sau trả cho người trước. Affiliate lấy hoa hồng từ một giao dịch mua bán bình thường, giống như nhân viên bán hàng được thưởng khi chốt được đơn vậy.
Vậy tại sao ai cũng nghĩ affiliate là lừa đảo?
Đây mới là phần thật lòng nhất. Câu hỏi affiliate có lừa đảo không không tự nhiên mà có. Nó có lý do của nó. Và tôi không bênh nghề một cách mù quáng đâu.
Sự thật là có một bộ phận người làm affiliate rất bẩn. Chính họ làm hỏng cái nhìn của mọi người về nghề này.
Họ thổi phồng thu nhập
Bạn thấy đầy trên mạng đúng không. “Tôi kiếm 100 triệu một tháng chỉ sau 2 tuần.” “Ngồi không tiền tự về.” Xem xong ai mà chẳng nghi. Tôi xem tôi cũng nghi.
Phần lớn mấy con số đó là dựng lên để bán khoá học, bán “bí kíp”, hoặc để kéo bạn vào một cái phễu nào đó. Người mới nhìn vào tưởng nghề này dễ, làm chơi ăn thật. Tới lúc bắt tay vào thì vỡ mộng, rồi quay ra chửi cả nghề là lừa đảo. Tôi không trách họ.
Họ nói sai sự thật về sản phẩm
Cái này tôi ghét nhất. Có người vì hoa hồng cao mà sẵn sàng nói quá công dụng của một món hàng. Bán hạt cho chó thì phóng đại thành “ăn vào hết bệnh”. Bán một loại sữa tắm cho mèo thì thổi thành “trị dứt điểm rụng lông”. Khách tin, mua về, không như lời, thế là mất niềm tin.
Người bán kiểu đó ăn được một đơn nhưng giết chết lòng tin của cả một cộng đồng. Và họ làm bạn, một người mới đang tìm hiểu, phải chùn tay.
Họ spam bất chấp
Đăng link khắp nơi, nhắn tin dạo, comment dạo, làm phiền người ta. Kiểu làm đó khiến affiliate trong mắt nhiều người thành một thứ rẻ tiền, phiền phức.
Nên tôi nói thẳng: affiliate bản thân nó không lừa đảo. Nhưng có những người làm affiliate đang lừa đảo. Hai chuyện này khác nhau. Giống như nghề nào cũng có người tử tế và có kẻ gian. Bán bảo hiểm có người tận tâm, có người lừa. Bán bất động sản cũng vậy. Con dao không có tội, tội ở người cầm dao.
Câu chuyện thật của tôi: tôi chọn làm sạch
Tôi kể bạn nghe đường tôi vào nghề, để bạn thấy không phải ai làm affiliate cũng là loại tôi vừa nói ở trên.
Trước đây tôi có một giai đoạn khó khăn về tiền. Tôi làm nghề chăm sóc thú cưng, cắt tỉa lông cho chó mèo, làm quần quật nhiều giờ mỗi ngày mà thu nhập vẫn thấp. Có những hôm mỏi rã tay, tối về nằm mà đầu cứ nghĩ tháng này lấy gì trả cái này cái kia. Cái cảm giác cày cật lực mà tiền vẫn không đủ, ai từng trải qua mới hiểu.
Khi biết tới affiliate, thú thật ban đầu tôi cũng nghi y như bạn. Tôi cũng hỏi affiliate có lừa đảo không. Tôi sợ mình lại dính vào một cái bẫy nữa.
Nhưng tôi có một thứ mà không phải ai cũng có: tôi hiểu thú cưng. Tôi biết con chó nào cần loại hạt gì, con mèo lông dài chăm khác con lông ngắn ra sao, sản phẩm nào tôi từng dùng thật cho khách và thấy tốt. Đó là lợi thế của tôi. Nên tôi chọn ngách thú cưng, đúng cái nghề tôi đã sống cùng bao năm.
Và tôi tự đặt cho mình một luật: tôi chỉ giới thiệu thứ tôi tin. Sản phẩm nào tôi không dám cho chó mèo nhà mình dùng thì tôi không gắn link. Tôi thà làm ít, ra ít đơn, còn hơn nói sai để rồi khách mắng vào mặt mình.
Cách tôi làm khác số đông ở chỗ đó. Người ta chạy theo số lượng, một ngày đăng chục cái video nhạt. Tôi chọn chất lượng hơn số lượng. Đăng ít mà thật. Mỗi video là một điều tôi thực sự biết, thực sự dùng. Chậm hơn, nhưng bền.
Giờ tôi sống được với nghề, thu nhập tốt hơn nhiều so với hồi cắt tỉa. Tôi nói con số cho bạn tham khảo thôi nhé: của tôi khoảng vài chục triệu một tháng. Nhưng tôi phải nói rõ ngay: đó là con số của tôi, sau một quãng thời gian làm, ở đúng ngách tôi có lợi thế. Mỗi người mỗi khác. Tôi không hứa và không cam kết bạn sẽ kiếm được như vậy. Có người làm tốt hơn tôi, có người bỏ ngang không ra đồng nào. Nghề nào cũng thế.
Làm sao để bạn không rơi vào kiểu affiliate lừa đảo?
Đây là phần bạn cần nhất nếu bạn đang định thử. Affiliate có lừa đảo không, câu trả lời phần lớn nằm ở chỗ bạn chọn làm kiểu nào. Tôi chỉ bạn vài cái mốc để không đi vào vết xe đổ.
- Không giới thiệu thứ bạn không tin. Trước khi gắn link một món hàng, tự hỏi: mình có dám đưa cái này cho người thân mình dùng không? Không dám thì bỏ.
- Không thổi phồng. Sản phẩm tốt tới đâu nói tới đó. Hạt tốt thì khen hạt tốt, đừng biến nó thành thuốc tiên. Khách bây giờ tinh lắm, họ phát hiện ra ngay.
- Chọn ngách bạn có gốc. Bạn nuôi chó nuôi mèo, bạn từng làm spa thú cưng, bạn hiểu ngành nào đó, thì làm ngách đó. Bạn nói bằng cái mình biết thật, người xem cảm được. Còn nhảy vào ngách lạ chỉ vì thấy hoa hồng cao thì bạn dễ phải nói dối để bù cho chỗ mình không biết.
- Cảnh giác với ai bán cho bạn giấc mơ làm giàu nhanh. Ai bảo bạn ngồi không tiền tự về, làm 2 tuần có 100 triệu, thì bạn nên lùi lại. Nghề thật không nhanh như vậy.
- Xác định đây là công sức thật. Bạn phải học quay video, học viết lời dẫn, học hiểu sản phẩm, học kiên trì khi mấy video đầu không ai xem. Tôi cũng làm cả tháng đầu gần như không ra đơn. Nó là một cái nghề, không phải một cái nút bấm ra tiền.
Nói thẳng về rủi ro, vì tôi không muốn lừa bạn
Tôi ghét kiểu vẽ màu hồng nên tôi nói luôn mặt trái.
Affiliate không phải cứ làm là có tiền. Có người làm mấy tháng vẫn chưa đủ sống bằng nó. Thu nhập lên xuống theo mùa, theo sản phẩm, theo cả cái thuật toán của nền tảng mà mình không kiểm soát được. Nay video lên, mai có thể tụt. Bạn phải chấp nhận sự bấp bênh đó, ít nhất trong giai đoạn đầu.
Nó cũng ngốn thời gian và công sức hơn bạn tưởng. Đằng sau một video 30 giây trông nhẹ nhàng là học hành, quay đi quay lại, chỉnh sửa, và rất nhiều lần thất bại. Không có đường tắt.
Nên nếu bạn đang mong một thứ kiếm tiền không tốn sức, thì thành thật mà nói, affiliate không phải chỗ đó. Còn nếu bạn sẵn sàng học, sẵn sàng làm tử tế và kiên nhẫn, thì đây là một nghề đàng hoàng, hoàn toàn không phải lừa đảo.
Vậy rốt cuộc, affiliate có lừa đảo không?
Tôi trả lời gọn cho bạn: không. Affiliate là một cách kiếm tiền hợp pháp, minh bạch, được các sàn lớn vận hành công khai. Cái làm nó mang tiếng là những người làm bẩn, thổi phồng và nói sai sự thật. Bạn hoàn toàn có thể làm nghề này một cách sạch sẽ, đàng hoàng, và ngẩng cao đầu.
Nghi ngờ của bạn lúc đầu là đúng, là tốt. Nó cho thấy bạn là người cẩn thận, không dễ bị dụ. Giữ lấy sự cẩn thận đó. Nó sẽ giúp bạn tránh xa mấy cái bẫy, và chọn được cách làm tử tế.
Tôi đi từ chỗ làm quần quật mà vẫn thiếu tiền, tới chỗ sống ổn với nghề, chỉ nhờ làm thật và làm sạch. Tôi tin bạn cũng làm được, nếu bạn muốn.
Nếu bạn muốn nghe tôi kể kỹ hơn về những vấp váp và bài học thật của nghề này, tôi có một cuốn ebook nhỏ tên “Tâm sự nghề kiếm tiền online”, tặng bạn đọc miễn phí. Không bán gì trong đó, chỉ là chuyện nghề tôi viết lại cho người mới. Còn nếu bạn muốn được cầm tay chỉ từng bước để bắt đầu cho đúng ngay từ đầu, bạn có thể ghé xem khoá học của tôi tại trang /khoa-hoc/ khi nào bạn thấy sẵn sàng. Không vội. Cứ tìm hiểu cho chắc đã, rồi hẵng quyết.
Bài viết chia sẻ kinh nghiệm cá nhân của tôi, không phải cam kết thu nhập hay lời khuyên đầu tư. Kết quả mỗi người mỗi khác, tuỳ nỗ lực và hoàn cảnh.